Het percentage keizersneden in Nederland stijgt al jaren.
- In 1990 beviel 7,4% van de zwangeren per keizersnede
- In 2000 beviel 13,3% per keizersnede
- In 2021 (de meeste recente cijfers) beviel 18% van de vrouwen per keizersnede (Kramer et al., 2009; Peristat.nl, 2023).
Vrouwen die voor het eerst bevallen (nullipara), hebben een grotere kans op een secundaire sectio. Bij volgende bevallingen (multipara) is de kans juist groter op een primaire sectio.
Bij nullipara bevalt:
- 6,2% per geplande keizersnede (primaire sectio)
- 12,8% per ongeplande keizersnede (secundaire sectio, besloten tijdens de baring)
Bij multipara bevalt:
- 12,7% per geplande keizersnede (primaire sectio)
- 4,6% per ongeplande keizersnede (secundaire sectio)
Bron: peristat.nl
Deze cijfers gaan over alle eenling- en meerlingzwangerschappen na 24 weken. Dit zegt niet per se iets over de kans op een keizersnede voor een individu. Een zwangere met bijvoorbeeld een ongecompliceerde eenlingzwangerschap onder zorg bij een eerstelijnsverloskundige, heeft een kleinere kans op een keizersnede dan iemand met een medische indicatie. De grotere kans op een primaire keizersnede bij multipara wordt voor een deel veroorzaakt doordat hier ook de vrouwen in zijn opgenomen die bij een eerste bevalling een sectio kregen. Na een eerdere keizersnede kan je als zwangere kiezen om ook de volgende keer per (geplande) sectio te bevallen (zie onder ‘indicaties’).
Nederland scoort internationaal gezien laag op het percentage keizersneden. De WHO waarschuwt al jaren over het stijgende percentage keizersneden en de grote regionale verschillen, wat wijst op zowel onder- als overgebruik van de sectio als manier van bevallen.
In een recent vergelijkend onderzoek keken onderzoekers (Betran, 2021) naar de beschikbare gegevens uit 154 landen (94,5% van alle levend geboren kinderen wereldwijd) tussen 2010-2018. Daaruit blijkt dat in 2018 ruim 21% van de baby’s op de operatiekamer ter wereld kwam.
De verschillen tussen landen zijn groot:
- In de VS bevalt 32% (2021) van de vrouwen via een sectio
- In Turkije 54% (2019)
- In Zuid Korea 47% (2019)
- In Polen 39% (2019).
Rijke landen met een laag percentage keizersneden zijn
- Nederland (18% in 2021)
- IJsland (16% in 2019)
- Noorwegen (16% in 2019)
- Israël (15% in 2019)
Landen met een sectiopercentage onder de 10%, bevinden zich vrijwel allemaal in Afrika, met Zuid Sudan, Tsjaad en Nigeria (rond 1%) als hekkensluiters (worldpopulationreview, 2023). De verwachting is dat het wereldwijde percentage keizersnede in 2030 oploopt tot zo’n 29%, waarvan naar schatting 7,1% in Afrika tot 63,4% in Oost-Azië en ruim 30% in West-Europa.
