Sommige zwangeren willen van GBS af om EOGBS bij de baby te voorkomen. Sommige zwangeren hebben een andere motivatie omdat hen bepaalde keuzevrijheid wordt ontnomen. Er wordt bijvoorbeeld gezegd dat ze niet op een bepaalde plek of manier mogen bevallen vanwege een positieve kweek op GBS.
Zoals altijd geldt ook bij GBS: in de wet is vastgelegd dat de zwangere recht heeft op volledige informatie en dat zij degene is die de eindbeslissing neemt over de zorg die zij wel of niet wenst te ontvangen. Meer hierover lees je in het artikel Rechten en plichten in de geboortezorg.
Het nadeel aan de focus op manieren om van GBS af te komen, is dat het ondermijnend kan zijn. Sara Wickham quote in haar boek een vroedvrouw die dat als volgt verwoordt (vrij vertaald): ‘Wat je ook doet om de aanwezigheid van GBS te verminderen of de vaginale flora te ‘verbeteren’, de moeder krijgt de boodschap dat haar lichaam niet goed genoeg is voor de baby.’
Zoals in paragraaf 4 is besproken, zijn er vele factoren die meespelen bij een (positieve) uitslag van de rectovaginale kweek op GBS. In deze paragraaf wordt gekeken naar de verschillende soorten behandelingen en of zij al dan niet de aanwezigheid van GBS beïnvloeden. Sidenote: dat iets niet bewezen is, betekent niet altijd dat het dus niet werkt. In veel gevallen is er te weinig onderzoek beschikbaar om een uitspraak te kunnen doen.
Chloorhexidine
Chloorhexidine is een antibacterieel middel dat gebruikt wordt voor het desinfecteren van handen of het schoonmaken van de huid of mond om infecties te voorkomen of te behandelen.
In relatie tot de aanwezigheid van GBS wordt het soms gebruikt als middel in een vaginale douche. De Cochrane-review van Ohlsson et al. (2014) laat zien dat chloorhexidine mogelijk de aanwezigheid van GBS vermindert, maar de onderzoekers spreken van bewijs van lage kwaliteit. Ook is er geen specifieke uitspraak te doen over chloorhexidine als vaginale douche. Behalve milde bijwerkingen bij zwangeren als irritatie en een stekend gevoel, zijn er geen bijwerkingen bij baby’s gerapporteerd.
Andere onderzoekers spreken hun zorgen uit over de schade die chloorhexidine kan aanrichten op de huid van de baby, specifiek bij prematuur geboren baby’s (Tamma et al, 2010; Lashkari et al., 2012; Paternoster et al., 2017).
Opvallend is dat in de Cochrane-review over chloorhexidine meer baby’s worden onderzocht dan in de Cochrane-review over antibioticaprofylaxe. We hebben dus meer informatie over chloorhexidine tot onze beschikking dan tot het medicijn dat nu wereldwijd wordt ingezet voor het verminderen van EOGBS.
Colloïdaal zilver
Eeuwenlang werd colloïdaal zilver als een soort antibiotica gebruikt, totdat antibiotica werden ontdekt en deze effectiever bleken. Op sommige websites wordt oraal colloïdaal zilver geadviseerd om van GBS af te komen.
Er is geen onderzoek naar de veiligheid van colloïdaal zilver in de zwangerschap. Een bijwerking van (langdurig) gebruik is argyria, waarbij de huid blauwgrijs kleurt door opstapeling van zilver. Daarnaast moet in overweging genomen worden dat als colloïdaal zilver net als antibiotica werkt, het dus ook de goede bacteriën doodt.
Knoflook
Onder alternatieve methoden om van GBS af te komen wordt op verschillende (niet-wetenschappelijke) websites knoflook genoemd. Knoflook kan rauw worden gegeten, maar in de meeste gevallen wordt geadviseerd om een knoflookteentje te pellen en een beetje te pletten en in de vagina in te brengen. Dit kan verschillende nachten achter elkaar gedaan worden, soms totdat de baby geboren wordt.
Er is geen wetenschappelijk bewijs dat dit leidt tot minder/geen GBS in de vagina. Er is 1 studie van Cutler etl al. (2009) naar allicine-gel. Allicine is een component van knoflook dat in een laboratorium (in dit onderzoek) in 3 uur tijd GBS afbrak.
Torres et al. (2021) onderzochten in een laboratorium verschillende componenten van knoflook en de invloed op de aanwezigheid van GBS. Ajoene onderdrukte de groei van GBS het meest. Er is geen onderzoek dat laat zien dat het de aanwezigheid van GBS in de vagina van een zwangere vermindert.
Kruiden
Er worden verschillende kruiden gepromoot om van GBS af te komen, maar er is geen onderzoek vindbaar naar de effectiviteit hiervan.
Homeopathie
Er zijn zwangeren die homeopathie inzetten om de aanwezigheid van GBS te verminderen, maar er is geen onderzoek vindbaar naar de effectiviteit hiervan.
Moedermelk
Het aanbrengen van moedermelk op GBS (in een laboratorium) en moedermelk (van mensen) vaginaal inbrengen bij muizen liet zien dat dit de aanwezigheid van GBS verminderde (Lyon & Doran, 2022; Mejia et al., 2022). Of dit dus ook bij zwangeren werkt is nog niet onderzocht.
Probiotica
Sara Wickham heeft een blog geschreven over de verschillende onderzoeken naar probiotica en GBS-dragerschap.
De uitkomsten zijn wisselend: sommige onderzoeken laten zien dat probiotica effectief is in het verminderen van GBS, andere onderzoeken laten dit verschil niet zien. Er spelen veel verschillende factoren hierin een rol: welke bacteriën in de probiotica zitten, dosering en kwaliteit van de probiotica, wanneer ermee begonnen wordt en welke andere leefstijlaanpassingen zwangeren al dan niet hebben gedaan.
Er is tot op heden niet bewezen dat het nemen van probiotica leidt tot een kleinere kans op EOGBS bij de baby.
Sarah Thompson (auteur van het boek Functional Maternity) vult dit nog aan met 2 belangrijke punten:
- De meeste onderzoeken naar probiotica en GBS maken gebruik van probiotica met vooral Lactobacillus, terwijl normaliter juist in het derde trimester bij zwangeren Bifidobacteriën toenemen. Mogelijk is het belangrijk om beide varianten in een probiotica aanwezig te hebben.
- Het is belangrijk om niet alleen maar probiotica te slikken, maar deze bacteriën ook te voeden met het eten van prebiotische voeding.
Vaccinatie
Momenteel wordt er onderzoek gedaan naar de mogelijkheid van het vaccineren van zwangeren met antistoffen tegen GBS. Het lastige is: de onderzoeken die daarover momenteel te vinden zijn, zijn gefinancierd door grote bedrijven die baat hebben bij het ontwikkelen van vaccins zoals Pfizer en de Bill Gates Foundation. Wanneer er in de toekomst meer bekend is over dit vaccin, zal dat hier worden bijgewerkt.
Vaginaal progesteron
Onderzoek van Ma’ayeh et al. (2019) liet zien dat vrouwen die (vanwege een eerdere vroeggeboorte) vaginaal progesteron gebruikten, minder vaak GBS bij zich droegen. Hoe dit precies komt is niet duidelijk, behalve dat progesteron de aanwezigheid van bepaalde bacteriën in de vagina beïnvloedt.
Zink
De studie van Burcham et al. (2022) laat zien dat muizen met een tekort aan zink vaker GBS bij zich dragen. Of zinksuppletie de aanwezigheid van GBS vermindert, is niet duidelijk.
